Aliens:✒️এইবাৰ এক ঐতিহাসিক আৱিষ্কাৰত হাত মিলালে ভাৰত আৰু জাপানে। এছিয়াৰ দুই অত্যতম বৃহৎ দেশে একেলগে হাত মিলাই বিশ্বৰ অন্যতম উচ্চ প্ৰযুক্তিৰ টেলিস্কোপ নিৰ্মাণ কৰিব। এই টেলিস্কোপৰ নাম থার্টি মিটাৰ টেলিস্কোপ। প্রাপ্ত তথ্য অনুসৰি, এই অত্যাধুনিক অপ্টিকেল-ইনফ্রাৰেড টেলিস্কোপৰ ৩০ মিটাৰ ব্যাসৰ বিশাল প্রাইমেৰী মিৰ’ৰৰ মাধ্যমেৰে মহাবিশ্ব সম্পর্কে মানুহৰ ধাৰণা নতুন স্তৰত উপনীত হ’ব পাৰে।
মানবজাতিৰ সবাতোকৈ ডাঙৰ প্রশ্নসমূহৰ অন্যতম হৈছে পৃথিৱীৰ বাহিৰত প্ৰাণ আছে নে নাই? তাৰ উত্তৰ বিচৰাতো সাহায্য কৰিব পাৰে এই বিশেষ টেলিস্কোপে। এই আন্তর্জাতিক প্রকল্পত ভাৰত, জাপান আৰু মার্কিন যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ দুখন শীর্ষ বিশ্ববিদ্যালয় অংশীদাৰ হৈছে। ইয়াৰ প্ৰধান উদ্দেশ্য হৈছে মহাকাশত গভীৰ দৃষ্টি ৰখা। বিশেষকৈ কৃষ্ণগহ্বৰ, দূৰৰ হাতীপটিৰ পৰ্যবেক্ষণ আৰু বিশেষভাৱে পৃথিৱীৰ বাহিৰৰ ভিনগ্রহত জীৱনৰ সম্ভাৱনাৰ সন্ধান কৰা।
জাপানৰ ৰাষ্ট্ৰীয় মহাকাশ নীতি কমিটীৰ উপাধ্যক্ষ ড° ছাকু ছুনেটাই কয়,’জ্যোতির্বিজ্ঞানীসকলে দূৰৱৰ্তী মহাবিশ্বৰ পৰা আৰু বেছি পোহৰ সংগ্ৰহৰ বাবে বিশাল আইনা বিচাৰে। আইনা যিমানেই ডাঙৰ হ’ব, সিমানেই বেছি অজান বস্তু আৱিষ্কাৰ কৰাটো সম্ভৱ হ’ব।’
তথ্য অনুসৰি, ৩০ মিটাৰৰ প্রাইমেৰী মিৰ’ৰখন বৰ্তমানৰ টেলিস্কোপসমূহৰ তুলনাত বহু গুণে ডাঙৰ হ’ব। ঐতিহ্যগত এখন বিশাল আইনাৰ পৰিৱৰ্তে ইয়াত থাকিব পাঁচশখন ক্ষুদ্র আইনা, যিবোৰ মিলাই নিৰ্মাণ হ’ব বিশাল প্রাইমেৰী মিৰ’ৰ। প্ৰতিখন আইনাৰ অবস্থান তথা কোণ নিখুঁতভাবে সামঞ্জস্য কৰিবলৈ যি প্রযুক্তি লাগিব, তাৰ বৃহৎ অংশই নির্মাণ কৰিছে ভাৰতে। ড০ ছনেটাই কয়, ‘এখন ডাঙৰ আইনাৰ পৰিৱৰ্তে ইয়াত পাঁচশ সৰু আইনা থাকিব। প্ৰতিখনৰ অৱস্থান আৰু কোণ অত্যন্ত সূক্ষ্মভাবে ঠিক কৰিব লাগে। এই কাম ভাৰতীয় প্রযুক্তিতেই সম্ভৱ হৈছে।’
এই প্রকল্পত ভাৰতৰ সদস্য প্রতিষ্ঠান তিনিটা। সেই তালিকাত আছে বাংগালুৰুৰ ইণ্ডিয়ান ইনষ্টিটিউট অব এষ্ট্র’ফিজিক্স (আইঅআইএ), পুণেৰ আইইউচিএএ আৰু নৈনিতালৰ এআইআইইএছ সংস্থা। ২০১৪ত কেন্দ্রই এই প্রকল্পত ভাৰতৰ অংশগ্রহণত অনুমোদন জনাইছিল।
টেলিস্কোপটো নির্মাণ হ’ব আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ হাৱাইৰ মাউনা কেয়াত। ই সমুদ্রপৃষ্ঠৰ পৰা প্ৰায় চাৰি হেজাৰ মিটাৰ উচ্চতাত। পৰিষ্কাৰ আকাশ আৰু বায়ুমণ্ডলীয় বাধা কম থকাৰ বাবে মাউনা কেয়া জ্যোতির্বৈজ্ঞানিক গৱেষণাৰ অন্যতম শ্রেষ্ঠ স্থানৰূপে পৰিচিত। ড° ছুনেটাই কয়, ‘মাউনা কেয়াই আমাৰ প্ৰাথমিক নির্মাণ স্থান।’
তেওঁ লগতে জনাইছে যে টেলিস্কোপটোৱে কৃষ্ণগহ্বৰ, দূৰৱৰ্তী হাতীপটি, মহাবিশ্বৰ প্ৰাৰম্ভিক ইতিহাস আদি সকলো বিষয়ক লৈয়েই গৱেষণা কৰিব। অৱশ্যে সবাতোকৈ আকষর্ণীয় লক্ষ্য হ’ল ভিনগ্রহত জীৱনৰ অনুসন্ধান। ড০ ছুনেটাই কয়, ‘পৃথিৱীৰ বাহিৰৰ আন গ্ৰহত প্ৰাণৰ অস্তিত্ব আছে নে নাই, সেয়া বিচাৰি উলিওৱাই গুৰুত্বপূৰ্ণ উদ্দেশ্য।টেলিস্কোপটোৱে আন হাতীপটিৰ গ্ৰহত জীৱনৰ প্ৰমাণ বিচাৰিব।’
অর্থাৎ অন্যান্য গ্ৰহৰ বায়ুমণ্ডলত জলীয় বাষ্প বা জৈৱ যোগৰ দৰে ৰাসায়নিক উপাদানৰ সন্ধান কৰিব, যি জীৱনৰ অস্তিত্বৰ সম্ভাৱনা নির্দেশ কৰিব পাৰে।
প্রাপ্ত তথ্য অনুসৰি, টেলিস্কোপ নিৰ্মাণৰ কাম আৰু প্ৰযুক্তিগত উন্নয়ন দ্রুতগতিৰে আগুৱাইছে তথা অংশীদাৰ দেশসমূহৰ যৌথ অৱদানত কাম ভালদৰেই আগবাঢ়িছে। ড০ ছুনেটাই কয়, ‘ভাৰতৰ প্ৰযুক্তিগত অৱদানৰ বাবে কামৰ অগ্রগতি অতি ভাল অৱস্থাত আছে।’ চকু চাট্ মৰা প্ৰযুক্তি আৰু বৈজ্ঞানিক সম্ভাৱনাক লৈ এই ‘টিএমটি’ হ’বলৈ গৈ আছে বিশ্বৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ মহাজাগতিক গবেষণা।