Gibbon Wildlife Sanctuary:
ৰাজহুৱা প্রতিবাদক সমূলি গুৰুত্ব নিদি হোলোঙাপাৰ গিবন বন্যপ্রাণী অভয়াৰণ্যত তেল অৰু গেছৰ অন্বেষণত সেউজ সংকেত প্রদান কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ।
যোৱা ২১ ডিচেম্বৰত কেন্দ্রীয় বনমন্ত্রী ভুপেন্দ্র যাদৱৰ অধ্যক্ষতত অনুষ্ঠিত ৰাষ্ট্ৰীয় বন্যপ্রাণী ব’র্ড (এনবিডব্লিউএল) স্থায়ী সমিতিয়ে গিবন অভয়াৰণ্যত তেল আৰু গেছৰ অন্বেষণৰ বাবে বিদেশী প্রতিষ্ঠান বেদান্ত গ্ৰুপৰ কেয়ার্ণ অইল আৰু গেছ প্রতিষ্ঠানক অনুমোদন দিয়ে। উল্লেখ্য যে দুষ্প্রাপ্য হলে বান্দৰৰ বাবে বিখাত গিবন বন্যপ্রাণী অভয়াৰণ্যত কেন্দ্রীয় চৰকাৰে তেল আৰু গেছ খননৰ লক্ষ্য লোৱা বুলি যোৱা বছৰত পোহৰলৈ আহে।
ইয়াৰ লগে লগে যোৰহাটকে ধৰি ৰাজ্যৰ বিভিন্নজনে প্রকৃতি- পৰিৱেশ ধ্বংসকাৰী এই কাৰ্যৰ বিৰুদ্ধে সৰৱ হৈ উঠে। অৱশেষত এই ৰাজহুৱা প্রতিবাদক আওকাণ কৰি ৰাষ্ট্ৰীয় বন্যপ্রাণী ব’ৰ্ডৰ স্থায়ী সমিতিয়ে বিদেশী প্রতিষ্ঠানটোক তেল আৰু গেছৰ অন্বেষণ কৰিবলৈ অনুমতি প্ৰদান কৰে।
অৱশ্যে ইয়াৰ পূৰ্বে যোৱা বছৰৰ আগষ্টত অসমৰ প্ৰধান মুখ্য বন সংৰক্ষক (বন্যপ্রাণী) আৰু মুখ্য বন্যপ্রাণী বার্ডেনে বেদান্ত গ্রুপক গিবন অভয়াৰণ্যত তেল আৰু গেছৰ খনন কৰিবলৈ অনুমোদন জনাই মতপোষণ কৰে যে ‘ৰাষ্ট্ৰীয় স্বার্থ’ত অভয়াৰণ্যখনত তেল আৰু গেছৰ অনুমোদন জনোৱা হৈছে।
একেদৰে যোৱা বছৰৰ ২৭ আগষ্টত অনুষ্ঠিত কেন্দ্রীয় বন মন্ত্রণালয়ৰ বন উপদেষ্টা সমিতিয়েও গিবন অভয়াৰণ্যত নীতিগত অনুমোদন জনায়। আনহাতে, যোৱা ২১ ডিচেম্বৰত অনুষ্ঠিত ৰাষ্ট্ৰীয় বন্যপ্রাণী ব’ৰ্ডৰ স্থায়ী সমিতিৰ বৈঠকৰ সবিশেষ তথ্য অনুসৰি, কেন্দ্রীয় বন মন্ত্রণালয়, ভাৰতীয় বন্যপ্রাণী প্রতিষ্ঠান (ডব্লিউআইআই) আৰু অসমৰ বন বিভাগৰ বিষয়াবৰ্গৰে গঠিত এটা দলে যোৱা ১৫ নৱেম্বৰত প্রকল্পস্থলী পৰিদৰ্শন কৰে।
এই প্রকল্পস্থলী গিবন বন্যপ্রাণী অভয়াৰণ্যৰ পৰা ১৩ কিলোমিটাৰ নিলগত অৱস্থিত। এই পৰিদৰ্শনকাৰী সমিতিয়ে তথ্য উদ্ধাৰ কৰে যে তেল-গেছৰ অন্বেষণে পৰিৱেশগতভাৱে সংবেদনশীল গিবন অভয়াৰণ্যৰ ন্যূনতম ক্ষতি কৰিব। সমিতিখনে অভয়াৰণ্যখনত তেল আৰু গেছৰ বাণিজ্যিক খননত অনুমতি নজনোৱাৰ পোষকতা কৰে।
প্রাপ্ত তথ্য অনুসৰি, বেদান্ত গ্রুপে কেন্দ্রক লিখিত প্রতিশ্রুতি দিছে যে গিবন অভয়াৰণ্যত কোনো বাণিজ্যিক খনন চলোৱা নহ’ব। অৱশ্যে কেন্দ্রীয় বন মন্ত্রণালয়ৰ এজন জ্যেষ্ঠ বিষয়াৰ মতে, অন্বেষণকাৰী খনন হৈছে হাইড্র’কার্বন নিষ্কাসনৰ এটা মূল ঢাপ। ইয়ে মূৰকত বাণিজ্যিক খননত পৰিণত হ’ব পাৰে।
আনহাতে, এজন বিষয়াই কয় যে পৰিদৰ্শনকাৰী সমিতিয়ে দাখিল কৰা প্রতিবেদনত পৰিৱেশ সংবেদনশীল মণ্ডলত তেল বা গেছৰ খননৰ বিৰোধিতা কৰা হৈছে। আনকি তেল আৰু গেছৰ উঁহ পালেও তেনে খনন পৰিৱেশ সংবেদনশীল অঞ্চলত সম্পন্ন কৰিব নোৱাৰিব বুলি সমিতিখনে প্রতিবেদনত স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰা বুলি বিষয়াজনে সদৰী কৰে।
ইপিনে, একাংশ বিষয়াই জনায় যে কেৱল হাইড্ৰ’কার্বন ভাণ্ডাৰ চিনাক্তকৰণৰ বাবেহে গিবন অভয়াৰণ্যত খনন কৰিব বুলি বেদান্ত গ্রুপে প্রতিশ্রুতি দিছে। খননৰ সময়ত যদি তেল-গেছৰ কোনো ভাণ্ডাৰ আৱিষ্কৃত হয়, তেতিয়া পৰিৱেশ সংবেদনশীল অঞ্চলৰ বাহিৰৰ পৰা খনন চলাব লাগিব। লগতে প্রতিষ্ঠানটোৱে অন্বেষণ কার্যত কোনো বিপজ্জনক সামগ্রী ব্যৱহাৰ নকৰাৰ প্ৰতিশ্রুতিও দিছে বুলি কেন্দ্রীয় বন মন্ত্রণালয়ৰ বিষয়াই জনায়।
বন মন্ত্রণালয়ৰ একাংশ বিষয়াৰ মতে, প্রস্তাবিত প্রকল্পস্থলী অসম-নগালেণ্ড সীমান্তৰ এক বিবাদমান অঞ্চলত অৱস্থিত। কেন্দ্রীয় বন মন্ত্রণালয়, ভাৰতীয় বন্যপ্রাণী প্রতিষ্ঠান আৰু অসমৰ বন বিভাগৰ যুটীয়া পৰিদৰ্শনকাৰী দলে প্রকল্পস্থলী পৰিদৰ্শনৰ সময়ত নগালেণ্ডৰ এটা তালাচী চকী অতিক্ৰম কৰিব লগা হয়। পৰিদৰ্শনকাৰী দলটোক নগালেণ্ডৰ সীমান্ত দণ্ডাধীশ আৰু স্থানীয় নগা লোকসকলে আদৰি নিয়ে।
প্রাপ্ত তথ্য অনুসৰি, গিবন অভয়াৰণ্যত তেল আৰু গেছৰ অন্বেষণৰ বিৰোধিতা কৰিছে প্রকল্পস্থলীৰ কাষৰ নগা লোকসকলে। কেন্দ্রীয় বন মন্ত্রণালয়, ভাৰতীয় বন্যপ্রাণী প্রতিষ্ঠান আৰু অসমৰ বন বিভাগৰ যৌথ পৰিদৰ্শনকাৰী দলে যোৱা ১৫ নৱেম্বৰত প্ৰকল্পস্থলী পৰিদৰ্শন কৰে। অসম-নগালেণ্ড সীমান্তৰ এক বিবদমান অঞ্চলত অৱস্থিত এই প্রকল্পস্থলী পৰিদৰ্শন কৰিবলৈ যোৱা যৌথ পৰিদৰ্শনকাৰী দলটোৰ আগত স্থানীয় নগা লোকসকলে পৰিৱেশ সংবেদনশীল অভয়াৰণ্যখনত তেল-গেছৰ খননৰ বিৰোধিতা কৰে।
এই লোকসকলে স্পষ্ট কৰি দিয়ে যে নগা ভিলেজ কাউন্সিল আৰু নগালেণ্ড চৰকাৰৰ অনুমতি অবিহনে কোনেও অভয়াৰণ্যখনৰ ভূমিত তেল আৰু গেছৰ অন্বেষণ কৰিব নোৱাৰিব। লক্ষ্যণীয় যে হোলোঙাপাৰ গিবন বন্যপ্রাণী অভয়াৰণ্যই ২০.৯৮ বর্গ কিলোমিটাৰ ভূমি আগুৰি থাকিলেও ইয়াৰ পৰিৱেশ সংবেদনশীল মণ্ডলে ২৬৪.৯২ বর্গ কিলোমিটাৰ ভূমি আৱৰি আছে। এই পৰিৱেশ সংবেদনশীল মণ্ডলে গিবন অভয়াৰণ্য, দিছৈভেলী সংৰক্ষিত বনাঞ্চল আৰু নগালেণ্ডৰ বনভূমিসমূহৰ মাজৰ সংযোগ নিশ্চিত কৰিছে। অভয়াৰণ্যখনত থকা সাতটা প্ৰজাতিৰ বান্দৰৰ বাবে এই সংযোগ গুৰুত্বপূর্ণ।
আনহাতে, একাংশ বন বিষয়াই আঙুলিয়াই দিছে যে মানুহৰ কেতবোৰ কাৰ্যকলাপৰ বাবে ইতিমধ্যে গিবন বন্যপ্রাণী অভয়াৰণ্য চাপত আছে। এনে অৱস্থাতে কেন্দ্রই অভয়াৰণ্যখনত তেল আৰু গেছৰ অন্বেষণত অনুমোদন জনাইছে। কেৱল সেয়াই নহয়, অভয়াৰণ্যখনৰ মাজেৰে পাৰ হোৱা ৰে’লপথৰ বৈদ্যুতিকৰণৰ প্ৰস্তাৱতো কেন্দ্রই অনুমোদন জনাইছে। এই দুয়োটা প্রস্তাৱত অনুমোদন জনাইছে ৰাষ্ট্ৰীয় বন্যপ্রাণী ব’ৰ্ডৰ স্থায়ী সমিতিয়েই।