ElNino: দৈনিক অগ্ৰদূত ডিজিটেল ডেস্ক : বিশ্বজুৰি বতৰৰ মেজাজ এতিয়াও এক অদ্ভুত অস্থিৰতাৰ মাজেৰে অতিবাহিত হৈছে। অভিলেখ ভংগ কৰা তাপমাত্রা, আকস্মিক ধুমুহা আৰু অস্বাভাৱিক বৃষ্টিপাতৰ প্রকোপত যিসময়ত বিভিন্ন দেশ বিপর্যস্ত হৈ পৰিছে, তেনে সময়তে আন্তর্জাতিক জলবায়ু আলোচনাৰ কেন্দ্রবিন্দুত এটাই নাম। সেয়া হৈছে ‘এল নিনো’।
বিশ্ব বতৰ সংস্থা (ডব্লিউএমঅ’)ই আগতেই সতর্ক কৰি জনাইছে যে চলিত এল নিনোৰ আচল তীব্রতা দেখা পাবলৈ এতিয়াও আৰু ইয়াৰ প্ৰভাৱ অন্ততঃ ২০২৭ৰ ফেব্ৰুৱাৰী পর্যন্ত অব্যাহত থাকিব। অথচ প্রশ্ন উঠিছে যে প্ৰকৃতিৰ এই ৰুদ্ৰৰূপ যেতিয়া শান্ত হ’বলৈ আৰম্ভ কৰিব, তেতিয়া পৃথিৱীৰ বতৰত আচলতে কি ঘটিব?
একাংশ বিশেষজ্ঞই জনাইছে যে এল নিনো দুর্বল হৈ পৰাৰ পাছত প্ৰায়েই প্রশান্ত মহাসাগৰৰ জলবায়ুত এক নাটকীয় পৰিৱৰ্তন ঘটে। সাগৰৰ অস্বাভাৱিক উষ্ণতা হঠাতে উধাও হৈ আৰম্ভ হয় তীব্র শীতলীকৰণ, যাক বিজ্ঞানৰ ভাষাত কোৱা হয় ‘লা নিনা’।
স্পেনিছ শব্দ ‘এল নিনো’ৰ অর্থ ‘সৰু ল’ৰা’ আৰু ‘লা নিনা’ৰ অর্থ হৈছে ‘সৰু ছোৱালী’। অৱশ্যে নামত নিৰীহ হ’লেও প্ৰকৃতিৰ ওপৰত ইবোৰৰ প্ৰভাৱ অত্যন্ত গভীৰ। প্ৰশান্ত মহাসাগৰত সৃষ্ট এই দুই বিপৰীতমুখী পর্যায়ক একেলগে কোৱা হয় ‘এনছো’। সাধাৰণতে প্রতি তিনিৰ পৰা সাত বছৰৰ অন্তৰালত এই চক্ৰ আৱৰ্তিত হয়।
এল নিনোৰ সময়ত আগতে
প্রবাহিত স্বাভাৱিক বাণিজ্য বতাহ দুৰ্বল হৈ পৰে, তাৰ ফলত উষ্ণ পানী পূব আৰু মধ্য প্রশান্ত মহাসাগৰৰ দিশে বিয়পি পৰে আৰু বিশ্বজুৰি তাপমাত্ৰাৰ পাৰা ঊর্ধ্বগামী হৈ থাকে। আনহাতে, লা নিলা হৈছে ঠিক ইয়াৰ বিপৰীত শীতল ৰূপ। এই সময়ত বাণিজ্য বতাহ ইমানেই শক্তিশালী হৈ উঠে যে উষ্ণ পানীক এছিয়া আৰু অষ্ট্ৰেলিয়াৰ দিশে ঠেলি দিয়ে আৰু দক্ষিণ আমেৰিকাৰ উপকূললৈ উঠি আহে সাগৰৰ গভীৰৰ পৰা জমা হোৱা পুষ্টিকৰ তথা চৰম ঠাণ্ডা পানী।
প্রশান্ত মহাসাগৰৰ পানীৰ এই উঠা-নমাৰ প্ৰভাৱ কিন্তু কোনো নির্দিষ্ট ভৌগোলিক সীমাত আবদ্ধ হৈ নাথাকে। ইয়াৰ পৰাই নিৰ্ধাৰিত হয় ভাৰতৰ মৌচুমী বৰষুণৰ ভাগ্য, আফ্ৰিকাৰ তীব্ৰ খৰাং বা বিশ্বৰ অন্যান্য প্রান্তত আছাৰ খাই পৰা – বিধ্বংসী ধুমুহাৰ তীব্রতা।
একাংশ পৰিৱেশবিদৰ মতে, চলিত বছৰৰ এল নিনো বিগত কিছু দশকৰ ভিতৰত সবাতোকৈ শক্তিশালী। ইয়াৰ পূৰ্বে ২০২৫ৰ শেষৰ ফালে এক মৃদু লা নিনা সৃষ্টি হ’লেও ২০২৬ৰ আৰম্ভণিতে সেয়া ততালিকে ম্লান পৰে আৰু বছৰৰ মাজভাগত আহি হঠাৎ এক আগ্রাসী এল নিনোক জন্ম দিয়ে।
এল নিনোৰ পাছত স্বয়ংক্রিয়ভাবে বা নির্দিষ্ট কোনো দিনক্ষণ মানি যে লা নিললা আহিবই, এনে কোনো নিশ্চয়তা নাই। বতৰ চক্ৰত কেতিয়াবা কেতিয়াবা একেই পর্যায়ত একেৰাহে একাধিক বছৰ ধৰি চলি থকা দেখা যায়, কিন্তু সাধাৰণতে এল নিনোৰ ঘটনাই বেছি ঘনাই ঘটে।
মার্কিন বতৰ সংস্থা ‘নোৱা’ৰ সাম্প্রতিক পূর্বাভাস অনুসৰি, বৰ্তমানৰ শক্তিশালী এল নিনোটো ২০২৭ৰ বসন্ত বা গ্রীষ্মৰ আৰম্ভণিতে লাহে লাহে দুর্বল হৈ এক নিৰপেক্ষ পৰিস্থিতিৰ ৰূপ ল’ব পাৰে। অৱশ্যে দীর্ঘম্যাদী পূর্বাভাসৰ ক্ষেত্রত অনিশ্চয়তা সকলো সময়তে বেছি হৈ থাকে। ফলত এল নিনো শেষ হ’লে পৰৱৰ্তী স্তৰত প্ৰশান্ত মহাসাগৰ পুনৰ লা নিনাৰ কবলত পৰিব নে পৰিস্থিতি শান্ত থাকিব, সেয়া নিশ্চিত হ’বলৈ সাগৰৰ জলপ্রবাহৰ ওপৰত ২৪ ঘণ্টাই সতর্ক দৃষ্টি ৰাখিছে বিজ্ঞানীসকলে।
