NASA:✒️প্ৰথমবাৰৰ বাবে চীনে নাছাক এটা কথা পোনপটীয়াকৈ জনালে। চীনে জনাইছে যে তেওঁলোকৰ ছেটেলাইট বা কৃত্রিম উপগ্ৰহসমূহৰ মাজত মহাকাশত সংঘৰ্ষৰ আশংকা ঘনীভূত হৈছে আৰু তেওঁলোকে সেই পৰিস্থিতিৰ পৰা হাত সাৰিবলৈ এটা কক্ষপথ পৰিৱৰ্তন বা মেনুভাৰ কৰিবলৈ সাজু হৈছে। ইয়াক মহাকাশ সহযোগিতাৰ ক্ষেত্ৰত এক গুৰুত্বপূর্ণ তথা নজিৰবিহীন ঘটনা বুলিয়ে একাংশ বিশেষজ্ঞই ধাৰণা কৰিছে।
অলপতে ছিডনীত অনুষ্ঠিত আন্তর্জাতিক মহাকাশ সম্মিলনৰ এক বৈঠকত আমেৰিকাৰ মহাকাশ গবেষণা সংস্থা নাছাৰ স্পেচ ছাষ্টেইনবিলিটী ডিৰেক্টৰ এলভিন ড্রিউরে এই তথ্য সদৰী কৰে। তেওঁ জনায় যে ইমান দিনলৈকে মহাকাশত যেতিয়াই নাছা আৰু চীনৰ কৃত্রিম উপগ্ৰহসমূহৰ মাজত সম্ভাব্য সংঘর্ষই দেখা দিছিল, তেতিয়াই নাছাই চীনা মহাকাশ সংস্থাক জনাইছিল, ‘আমাৰ সন্দেহ হৈছে যে সংঘৰ্ষৰ সম্ভাৱনা আছে, সেয়ে আমি পথ পৰিৱৰ্তন কৰিম, আপোনালোক স্থিৰ হৈ থাকক।’ অথচ এইবাৰ ঘটিল বিপৰীত ঘটনা।
ড্রিউৱে কয়, ‘পহিলা অক্টোবৰত চীনৰ ৰাষ্ট্ৰীয় মহাকাশ সংস্থা (চিএনএছএ)ই আমাৰ স’তে যোগাযোগ কৰি জনায় যে তেওঁলোকৰ কৃত্রিম উপগ্ৰহসমূহৰ ভিতৰত কিছু সংযোগকৰণ দেখা গৈছে। তেওঁলোকে কয়, ‘আমি সমস্যাটো চিনাক্ত কৰিছো। আমি নিজেই মেনুভাৰ কৰিম, আপোনালোক স্থিৰ হৈ থাকক।’ এই প্ৰথমবাৰৰ বাবে চীনে এইদৰে নাছাক সতৰ্ক কৰিলে।’
এই ঘটনাটো কেরল প্রযুক্তিগত দিশৰ পৰাই নহয়, কূটনৈতিক আৰু কৌশলগত দিশৰ পৰা তাৎপৰ্যপূৰ্ণ। কাৰণ ইয়েই দেখুৱাই যে চীন এতিয়া এনে এক পর্যায়ত উপনীত হৈছে, য’ত মহাকাশত তেওঁলোকৰ নিজৰ আৰু আনৰ কৃত্ৰিম উপগ্ৰহৰ অৱস্থান পর্যবেক্ষণ আৰু বিশ্লেষণৰ ক্ষমতা- অত্যন্ত উন্নত। এতিয়া তেওঁলোক সম্ভাব্য সংঘর্ষ আগতীয়াকৈ চিনাক্ত কৰা তথা প্ৰতিৰোধমূলক ব্যৱস্থা লোৱাটো সক্ষম। চীনে সাম্প্রতিক বছৰসমূহত মহাকাশত দ্রুতগতিৰে আগুৱাই গৈছে।
দেশখনে আগন্তুক দশকটোৰ ভিতৰতে চন্দ্ৰলৈ মানুহ প্ৰেৰণ কৰা, চন্দ্ৰৰ পৰা নমুনা সংগ্রহ তথা মঙলগ্ৰহৰ পৰা শিল আৰু মাটি সংগ্ৰহৰ পৰিকল্পনা ঘোষণা কৰিছে। চীনৰ নিজস্ব টিয়ানগং স্পেচ ষ্টেচন ইতিমধ্যেই কাৰ্যকৰীভাৱে পৰিচালিত হৈছে আৰু দেশখনে ইয়াৰ সম্প্ৰসাৰণৰ কাম কৰি আছে।
উল্লেখ্য যে সম্প্রতি পৃথিৱীৰ কক্ষপথত কৃত্রিম উপগ্ৰহৰ সংখ্যা দ্রুতগতিৰে বৃদ্ধি পাইছে। আমেৰিকাৰ স্পেচএক্স কোম্পানীয়ে তেওঁলোকৰ ষ্টাৰলিংক কাৰ্যসূচীৰ অধীনত হেজাৰ হেজাৰ ক্ষুদ্ৰ কৃত্ৰিম উপগ্রহ স্থাপন কৰিছে, যিবোৰ বিশ্বৰ ইণ্টাৰনেট নেটৱৰ্ক সৃষ্টিৰ অংশ।
আনহাতে, চীনে তৈয়াৰ কৰিছে নিজস্ব গুঅ’ৱাং আৰু থাউজেণ্ড ছেইলছ নামৰ দুটা বৃহৎ ছেটেলাইট মেগাকনষ্টেলেচন।চীনৰ ২০২২ৰ ‘স্পেচ হুৱাইট পেপাৰ’ত ২০২১ৰ পৰা ২০২৬ পর্যন্ত মহাকাশ উন্নয়ন পৰিকল্পনা দাঙি ধৰা হৈছে। ইয়াত ছেটেলাইট যোগাযোগ, নেভিগেচন, ৰিম’ট ছেন্সিং আৰু মহাকাশ নিৰাপত্তা ব্যৱস্থা উন্নয়নত বিশেষ গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছে।
কৃত্রিম উপগ্ৰহৰ সংখ্যা যিমানেই বৃদ্ধি পাইছে, সিমানেই ‘স্পেচ ট্রেফিক মেনেজমেন্ট’ বা মহাকাশ যানবাহন নিয়ন্ত্ৰণ আৰু জটিল হৈ পৰিছে। সামান্য ভুল হিচাপ বা অৱহেলাৰ কাৰণে দুটা কৃত্রিম উপগ্ৰহৰ মাজত সংঘর্ষ হ’লে, তাৰ ফলত হেজাৰ হেজাৰ টুকুৰা মহাকাশ আবৰ্জনাৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে, যি ভৱিষ্যতৰ মহাকাশ যাত্ৰাক বিপজ্জনক কৰি তুলিব।
ইপিনে, মহাকাশৰ আবৰ্জনা আঁতৰ কৰাৰো অংগীকাৰ কৰিছে চীনে। চীনা মহাকাশ সংস্থাই জনাইছে যে মহাকাশত ভাসমান আবৰ্জনাবোৰৰ অপসাৰণ তেওঁলোকৰ অন্যতম অগ্ৰাধিকাৰ।
তেওঁলোকে ইতিমধ্যেই এনে প্রযুক্তি নিৰ্মাণ কৰিছে, যি ৰবটিক আর্ম বা নেট ছিষ্টেম ব্যৱহাৰ কৰি পুৰণি কৃত্রিম উপগ্রহ বা ভগ্নাংশ আঁতৰাই পেলাব পাৰিব।
নাছাক নিজা উদ্যোগত আগতীয়াকৈ সতৰ্ক কৰাৰ জৰিয়তে চীনে স্পষ্ট বার্তা দিছে যে দেশখনে কেৱল মহাকাশ প্রতিযোগিতাতেই নহয়, বৰঞ্চ মহাকাশ নিৰাপত্তা আৰু দায়িত্বশীল ব্যৱস্থাপনাৰ ক্ষেত্রতো নেতৃত্ব প্রদর্শন কৰিব বিচাৰিছে।